Historie ijsbaan Nienoord

 

De ijsbaan van IJsvereniging Leek is prachtig en beschut gelegen op het landgoed Nienoord. Al sinds de oprichting in 1871 is de ijsvereniging onlosmakelijk verbonden met Nienoord. De eerste wedstrijden, waar gestreden werd om zilveren Leekster Takken en hoge geldbedragen, werden verreden op banen die uitgezet waren op Nienoords Vlakte, de polder van Nienoord die elke winter onderstroomde. Na de omdijking van deze polder, begin 1900, is het niet meer mogelijk daar te schaatsen en wordt na vele omzwervingen in Nienoord uiteindelijk uitgeweken naar het centrum van Leek, ongeveer op de huidige plaats van het winkelcentrum Liekeblom.

 

In 1964 wordt de droom van het dan zittende bestuur verwezenlijkt en wordt een grote 400m meter ijsbaan aangelegd op het landgoed Nienoord. Deze ijsbaan is geschikt voor officiële langebaanwedstrijden en die worden vanaf dan ook veelvoudig gehouden. In de loop van de tijd is de ijsvereniging zich steeds meer toe gaan leggen op recreatief schaatsen inclusief het organiseren van de Leekstermeertoertochten, indien de ijsdikte op het Leekstermeer en Leeksterhoofddiep dat toelaat. 

De ijsbaan op Nienoord, die vooral de dorpen Leek, Nietap en Midwolde bedient, is voorzien van een goede (wedstrijd)verlichting en een gezellige kantine voor een goede koek en zopie.  Deze kantine is onlangs gemoderniseerd en sfeervol ingericht. Het 10-koppige bestuur en de vele vrijwilligers zetten zich steeds weer in om volop schaatsplezier mogelijk te maken. Met het goed toegeruste machinepark weten zij telkens weer het ijs in uitstekende conditie te brengen en te houden. Dat dit door menigeen gewaardeerd wordt blijkt wel uit de vele vaste leden van de ijsvereniging maar ook uit het grote aantal scholen en verenigingen die telkens weer de ijsbaan weten te vinden. 

 

Tot ziens op de ijsbaan!

  

 

 Bat is uut!

 

Geluden uut t dörp kwammen t schoollekoal ien. Verder was t muusstil ien e klas. Meester har ien e middagpauze n poar slim moeileke sommen op t bord zet en nou zatten de kiender iengespannen te rekenen.

Uut e verte klonk de bèl van e dörpsomroeper. Wat hij riep was ien t schoollekoal niet te heuren. Meesttied har t ok moar weineg omme hakken mor dat was dizze reis toch eefkes aans. Hij kwam bij t schoolhek, stapte van zien fiets òf, lewaaide es flink met zien bèl en toen kwam t: "Bat is uut!, Bat is uut!". Rust ien e klas was ieneent vot. "Meester, meester, bat is uut! Maggen wij nou iesvrij?".

Meester mog zulf ok groag scheuveln. En bat was nou uut. En as de bat uut was dan was t ies op t Hoofddiep betrouwboar genogt. Dan wer der n soort loopplank uutlijt van e wal noar t ies op t Hoofddiep en wakken werren òfzet met takkebossen. "Jim hemmen vanmiddag iesvrij" zee meester. t Gebeurde niet voak dat de klas zo vlöt schier en opredderd was. "Jongeluu, tot mörgen en veul plezier" perbeerde meester nog. Veur dat hij uutproat was, was e klas al leeg en kiender gingen op draf op huus an om scheuvels op te hoalen.

Niet alleneg kiender warren uut e ket. t Heule dörp ston op e kop, want as de bat uut is wil elkeneen scheuveln. Woar al dat volk zo gauw weg kwam begripst niet, mor in n ommezien was t ies swart van t volk. Minsken alleneg of ien grote groepen vlogen over t ies op ’n del van e ene brug noar de aander. Onderwegens eefkes stoppen veur wat waarms bij de tent van e kroegboas. Die har ketels hiet wotter op t vuur stoan, een veur kwast en een veur t opwarmen van knakworstjes.

Tegen t duuster mos je van t ies òf want ien t duuster konst de wakken niet zien. Mor mörgen weer scheuveln op t Hoofddiep. Minsken, wat n feest. Mor t was wel verrekte kold.

 

Vertaald en bewerkt in het Westerkwartiers uit “Bat is oet” van Henk Doedens  – Dideldom.com


 

Het bat is uit!

 

Geluiden uit het dorp kwamen het schoollokaal binnen. Verder was het muisstil in de klas. Meester had een paar erg moeilijke sommen op het bord gezet en nu zaten de kinderen ingespannen te rekenen.

Uit de verte klonk de bel van de dorpsomroeper. Wat hij riep was in het schoollokaal niet te verstaan. Meestal had het ook maar weinig te betekenen maar dat was deze keer toch even anders. Hij kwam bij het schoolhek, stapte van zijn fiets, maakte flink lawaai met zijn bel en toen kwam het: “Het bat is uit!  Het bat is uit!”. De rust in de klas in een keer weg. ”Meester, meester, het bat is uit! Mogen wij nu ijsvrij?

Meester schaatste zelf ook graag. En het bat was nu uit. En als het bat uit was dan was het ijs op het kanaal betrouwbaar genoeg. Dan werd er een soort loopplank uitgelegd van de wal naar het ijs op het kanaal en werden de wakken met takken afgezet. “Jullie hebben vanmiddag ijsvrij” zei de meester. Het gebeurde niet vaak dat de klas zo vlug netjes en opgeruimd was. “Jongelui, tot morgen en veel plezier” probeerde de meester nog. Voor dat hij uitgesproken was, was de klas al leeg holden de kinderen naar huis om schaatsen op te halen.

Niet alleen kinderen waren door het dolle heen. Het hele dorp was in rep en roer, want als het bat uit is wil iedereen schaatsen. Waar al die mensen zo snel vandaan kwamen begrijp je niet, maar binnen de kortste keren was het ijs zwart van het volk. Mensen alleen of in grote groepen vlogen over het ijs van de ene brug naar de andere. Onderweg even stoppen voor wat warms bij de tent van de kroegbaas. Die had ketels heet water op het vuur staan, een voor kwast en een voor het opwarmen van knakworstjes.

Tegen het donker moest je van het ijs want in het donker kun je de wakken niet zien. Maar morgen weer schaatsen op het kanaal. Mensen, wat een feest. Maar het was wel verschrikkelijk koud.

 

 

 

IJsvereniging Leek    secretaris@ijsverenigingleek.nl